هنر  هشتمی ها

دکتر نوشيروان کيهاني زاده : بيست و چهارم آوريل 2007 درست 303 سال از انتشار نخستين روزنامه به مفهوم امروز در آمريكا مي گذرد. مهاجران انگليسي آمريكاي شمالي درست يك قرن ديرتر از اروپاييان به انتشار روزنامه عمومي (حرفه اي) دست زدند. نخستين روزنامه آمريكاي شمالي 24 آوريل سال 1704 در شهر بوستون ماساچوست به نام «نيوزلتر» انتشار يافت.
     وضعيت روزنامه نگاري تا دهه سوم قرن بيستم كه پخش خبر از راديو آغاز شد تغيير آنچناني نكرده بود و كاري بود؛ «روتين». پيداشدن رقيبي چون راديو و سپس تلويزيون و آنگاه تلويزيون رنگي، روزنامه ها را مجبور كرد كه متاعي به مخاطبان بدهند كه راديو تلويزيونها قادر به تهيه آن نباشند و يا اين كه تهيه اش برايشان پرهزينه باشد.

 از نيمه دهه گذشته، آن سه نوع رسانه قديمي با رقباي نوظهوري چون وبلاگها و رسانه هاي آنلاين رو برو شده اند كه رقابت با آنها (به علت سرعتشان در اطلاع رساني) كاري آسان نيست. روزنامه ها در اين رقابت، موفقتر بوده اند زيرا كه به جاي خبر مطلق، به انتشار فيچر و نظر و مطالبي كه در دسترس وبلاگ نگاران و رسانه هاي آنلاين نيست روي آورده اند و راديو تلويزيون به «تاك شو» و بحث و اظهار نظر درباره اخبار روز پرداخته و هر سه دسته هم سايت اينترنتي بازكرده اند.

سايت هاي اينترنتي برخي از راديو تلويزيونها، از نظر محتوا و تنظيم، بمراتب غني تر و مفصلتر از مطالب پخشي آنها است و براي راه اندازي اين سايت ها، بهترين روزنامه نگاران را بكار گرفته اند. سايتهاي بيشتر روزنامه ها، مطالب ويديويي و راديويي هم دارند يعني وارد كار راديوتلويزيون هم شده اند، به همانگونه كه راديو تلويزيونها در آنلاين خود، كار نوشتاري مي كنند.
     آخرين تحول در اين رقابت چند جانبه و تا حدي سرسام آور را مي توان در تصميم صاحبان روزنامه دو ميليوني وال استريت جرنال مشاهده كرد كه پيش بيني شده است اقتباس خواهد شد. كمپاني ناشر وال استريت جرنال (داو جونز) تصميم گرفته است كه يك روزنامه نگار چندكاره را به سردبيري اين روزنامه برگمارد تا حريف راديو تلويزيونها، روزنامه ها و وبلاگ نگاران (كه نوعي خبرگزاري هم بشمار مي روند) بشود.

  اين كمپاني «ماركوس براچلي» 45 ساله را براي سردبيري وال استريت جرنال 118 ساله انتخاب كرده است كه تجربه كار در خبرگزاري اسوشييتدپرس، چند راديو، تلويزيون ان.بي.سي و چند روزنامه را دركارنامه خود دارد و سالها كارخبرنگاري (در داخل و خارج و به ويژه در چين و ژاپن) كرده است. او از ژوئن 2007 كار خود را آغاز خواهد كرد.
    براچلي وعده داده است كه با تغيير قطع و ديزاين روزنامه و مواردي ديگر، هر سال تا 20 ميليون دلار از هزينه هاي چاپ بكاهد بدون اين كه از درج مطالب لازم كاسته شود. به نظر او، امروزه (قرن 21) مطالب رسانه ها بايد مطابق خواست مخاطبان انتخاب شوند تا سياست و سليقه ناشر. با تسهيلات اينترنتي و پيدايش راديو تلويزيونهاي ماهواره اي و ابزارهاي اطلاع رساني ديگر، انحصار خبر و رسانه براي هميشه پايان يافته و اگر يك نشريه خواست مخاطبان را برآورد نكند، به سراغ رسانه ديگر خواهند رفت، بنابراين ميان سردبير يك روزنامه و مخاطبان بايد يك ارتباط دائمي برقرار باشد و سردبير نظر و خواست مخاطبان را بداند.
    ناشران رسانه هاي چاپي در وضعيت جاري بارديگر متوجه سردبيران مجرب و واقع بين شده اند (تا ايده آليست و جوانتر)، زيرا وقتي كه مخاطبان يك نشريه كم شوند، به دنبال آنها هم از آگهي ها كاسته خواهد شد و روزنامه در مضيقه مالي قرار گرفت به همين گونه كه لس آنجلس تايمز قرار گرفته و در آوريل 2007 اعلام داشته است كه دست به كاستن از كاركنان خود خواهد زد و اين تصميم 70 تن از اعضاي تحريريه هم شامل خواهد شد كه بازخريد خواهند شد.